Een uitspraak van een starter

Ik steel met mijn ogen en oren van oudere collega’s. Een lesbezoek bij een vakcollega gaf me weer andere inzichten.

– Stefaan Lamonte, mentor

Samengevat

Je kunt altijd opnieuw beginnen. Dingen zijn nooit voor altijd verpest.

– Hinke Douma, leerkracht

Straf niet onverwacht

Els is op haar 32ste begonnen. Sinds haar start in september heeft ze het heel moeilijk in 2 Handel. Ze krijgt geen vat op de klas, ze moet veel roepen, tieren en straffen en soms komt ze huilend de klas uit. Uiteindelijk doet ze de boeken toe en spreekt de klas aan. Zo kan het niet verder.

Ze wil van de leerlingen weten waarom het maar niet lukt met elkaar. De leerlingen geven aan dat ze vaak heel boos wordt over onbenulligheden en meteen straft, terwijl ze ergere dingen zo laat, meestal omdat ze dan de fut niet meer heeft om daar nog op te reageren.

Ze stellen samen een afspraak op. Wanneer iemand een opmerking krijgt komt zijn/haar naam op het bord. Bij een volgende opmerking komt er een streepje achter de naam. Bij 3 streepjes wordt er strafwerk uitgedeeld. Ik heb wat mijn bedenkingen bij die aanpak (naar Dangerous Minds gekeken of zo?), maar het werkt. De lessen verlopen rustiger – het blijft een moeilijke groep – maar het bord staat niet vol met namen. Bijna niemand komt aan 3 streepjes.

– Marjan Mertens

Van zacht naar hard

Als leraar kun je het niet maken om een strafmaat terug te draaien zonder serieus gezichtsverlies. Ik ben dus steeds redelijk maar zeker ook minstens consequent: straf hoort deftig en zoals opgegeven uitgevoerd te worden.

– P.J., interim Frans

Durf nee zeggen

Wiskundeleraar Geert heeft hoe langer hoe meer last van rumoer in de klas. Het valt me op dat hij weinig tot niet ingrijpt. We hadden hierover nochtans al heel wat gesprekken. Geert volgde een vorming, maar het lukt hem niet om de tips in de praktijk om te zetten. Tijdens een nabespreking geeft Geert meteen aan dat hij blij is dat de leerlingen hem zo graag hebben. Anderzijds vindt hij het wel spijtig dat er zoveel rumoer is en dat het hem maar niet lukt om hier iets aan te veranderen. Er zijn bovendien een aantal leerlingen die al zijn studietips negeren en zich niets aantrekken van hun resultaten. Ik vertel hem dat die dingen volgens mij samenhangen. We maken samen zijn kernkwadrant (Ofman) met zijn kracht, zijn valkuil, zijn allergie en zijn uitdaging. Het is een enorme kracht dat hij wil dat leerlingen hem graag hebben, maar te grote toegeeflijkheid is er de valkuil van.

– An Luyten, mentor

Stel je onderwijsstijl af op je leerlingen

Na enkele lessen stond mijn relatie met de klas bovenaan op mijn persoonlijke agenda. Ik moest en ik zou komaf maken deze weinig constructieve situatie. Het was op aansturen van mijn oom, die bedrijfsconsultant is, dat ik een nieuwe strategie probeerde.

De leerlingen moesten geresponsabiliseerd worden voor de orde en tucht in hun eigen klas. Bij wijze van experiment bracht ik dit in de praktijk door tijdens een les met hen te brainstormen en samen met hen regels vast te leggen waaraan wij ons allen in de toekomst zouden houden. […]. De tips uit de managementwereld bleken niet geschikt voor interactie met 15-jarig pubers in een schoolcontext. Tijdens de lessen die volgden werd het probleem alleen maar erger. De klas hield zich bewust niet aan haar voornemen en ik als leraar merkte dat ik de belofte om hardhandig op te treden niet kon waarmaken. […].

Hoewel ik tot op het einde van mijn stage voortdurend heb moeten ijveren voor het gezag in de klas, slaagde ik er na het opgeven van de responsabiliseringaanpak grotendeels in om de bewuste klas onder controle te houden. De tips van ervaren leraars waren hierbij zeer nuttig: vooraan in de klas blijven staan, nauwgezet letten op alle details van het gedrag van de leerlingen (kauwgom, boekentassen, orde, zithouding, prutsen, babbelen …) en hen hierop berispen, hierbij de stem kort en krachtig verheffen, …

Ik merkte al snel dat hierdoor de lessen vlotter gingen, leerlingen meer betrokken waren en er meer respect ontstond voor mijn persoon. Blijkbaar zijn de oude pedagogische trucjes toch beproefde instrumenten.

Ruben Brugnera, in een stagereflectieverslag

Je pedagogische aanpak

Schenk je leerlingen vertrouwen

Leandro heeft het tijdens het eerste jaar moeilijk gehad, vooral in het eerste trimester. Hij kreeg de klas moeilijk onder controle en al helemaal niet stil. Op onze school heeft een leerkracht veel administratief werk aan het begin van een les. Daardoor was Leandro de klas vaak al kwijt voordat hij goed en wel begonnen was. Ik raadde hem aan daarvoor de leerlingen in te schakelen. Elke week benoemde Leandro iemand als zijn persoonlijke secretaresse. Die vult het afwezigheidskaartje in, de klasagenda, deelt uit, haalt op, enz. Op het einde van de week krijgt de leerling daar punten voor. De eer om zijn secretaresse of secretaris te zijn werd al snel bevochten. Het maakte Leandro ook rustiger omdat hij het overzicht behield. Leandro werkt nu zijn 3de jaar bij ons en is intussen verantwoordelijk voor de hervormingen van de richting Kantoor en voor het vakoverschrijdend overleg. De leerlingen dragen hem op handen en de klas staat nooit meer op stelten.

– Marjan Mertens, mentor